یادداشتهای من


بکارگیری روشهای نوین بازاریابی الکترونیکی در جذب توریست eTourism

ارسال شده به بلاگ, مقالات توسط مدیر درتاریخ ۸ شهریور, ۱۳۸۵

استفاده از مطالب این مقاله فقط با ذکر منبع امکان پذیر است .

چکیده :
تعداد كاربران اينترنت و شبكه هاي بين المللي اينترنتي به شكل فزاينده اي رو به رشد مي باشند بدين ترتيب هر بنگاه تجاري – خدماتي موظف است تا پاسخگوي خيل عظيم اين گروه از مشتريان و كاربران بدون در نظر گرفتن مرزهاي جغرافيايي باشد .
يكي از مهمترين کاربردهای فناوری اطلاعات و ارتباطات و اینترنت ، در صنعت گردشگري است و به دليل نقش و اهميتي كه صنعت گردشگري خارجي مي تواند در ابعاد مختلف از جمله ايجاد درآمدهاي ارزي و افزايش توليد ناخالص داخلي ، منبع در آمد براي دولت ، منبع ايجاد اشتغال و بهبود خدمات اجتماعي داشته باشد ، بنابراين براي ورود به بازار رقابتي جهان مجبور به تجهيز امكانات و بهره برداري از تكنولوژيهاي نوين مي باشند.
ابزار الکترونیکی و اینترنت در تمام زنجیره توزیع خدمات گردشگری شامل : خطوط هوائی ، مهمان پذیری ، گردانندگان تور ، آژانسهای مسافرتی و مقاصد سفر تغییرات شگرفی ایجاد کرده است . با توجه به آنچه مطرح شد ورود تجارت الكترونيك يك ضرورت انكار ناپذير مي باشد و ما ناگريز به استفاده از اين فن آوري در صنعت گردشگري هستيم .

واژه های کلیدی :
فناوری اطلاعات و ارتباطات ، گردشگری ، توریزم ،توریزم الکترونیکی ، eTourism
مقدمه
سير تكاملي بشر و بويژه پيشرفت هاي فناوري قرن حاضر در زمينه هاي مختلف از جمله ارتباطات حمل و نقل ، دنياي بسيار بزرگ ما را به جهان كوچك و به هم وابسته اي تبديل كرده است . بارزترين ويژگي جهان امروز كه آن را از زمانهاي گذشته متمايز ساخته است ، ضرورت ارتباطات و همزيستي در سايه همياري و روابط باساير ملل مي باشد . نمونه بسيار ساده اين نوع همياري در قالب تجارت بين الملل قابل مشاهده است .
ارتباط بين فناوري و تجارت به سالهاي خيلي دور بر مي گردد . در حدود ۲۰۰۰ سال قبل از ميلاد ، فينيقيان تكنيك ساخت كشتي را به كار بردند تا نخستين كساني باشند كه از درياي مديترانه گذشته و به سرزمينهاي دور دست يابند . با اين پشترفت براي اولين بار در تاريخ جهان مرزهاي جغرافيايي براي انجام تجارت گسسته شد و تجارت با ساير اقوام و ملل شروع شد . امروزه نيز با ورود فناوري جديدي تحت عنوان اينترنت به صحنه زندگي بشر، تجارتي موسوم به تجارت الكترونيكي رايج شده است .
در عصر اطلاعات و اينترنت، گردشگري كه به عنوان صنعت پاك در كنار صنايع نفت و خودروسازي مطرح است نيز به طور گسترده اي از اين فناوري جديد كه مهمترين و سريعترين ابزار اطلاع رساني است استفاده مي كند .
بر اساس پيش بيني هاي سازمان جهانگردي ، تا سال ۲۰۲۰ تعداد جهانگردان به ۱۵۶۰ ميليون نفر بالغ خواهد شد و این صنعت نرخ رشد متوسط ۴.۱ درصد را تجربه خواهد کرد ، قابل توجه است که نرخ رشد برای منطقه خاورمیانه بالغ بر ۶.۷ درصد پیش بینی شده است . این امر کوشش کشورها و دولت ها را برای جذب سهم بیشتری از این بازار ، سبب شده است .

تاثیر فناوری اطلاعات و ارتباطات در صنعت توریسم (گردشگری )
بدون شک مهم ترین عامل شتاب دهنده، به کار بردن فن آوری اطلاعات در نظام های توزیع گردشگری بوده است . این امر امکان دستیابی به اطلاعات به موقع در خصوص تسهیلات و اسکان در اماکن گردشگری را در تمامی مراحل توزیع و در هر مقطع زمانی فراهم ساخته است .زمانی که عرضه غیر ملموس , فاسد شدنی و قابل استهلاک است این امر از اهمیت خاصی برخوردار است . به علاوه , هزاران عرضه کننده در سراسر جهان را قادر ساخته است تا با نظام های ثبت نام رایانه ای مرتبط شوند .
فن آوری اطلاع رسانی , مهارت های مورد نیاز پرسنل بخش تجارت جهانگردی را تغییر داده است قبلا” کارمندان عملیاتی به مهارت هایی مهم نظیر برنامه های مسیرها و برنامه های مسافرت , تائید برنامه ها , اصلاح تعرفه ها و تهیه و ارائه بلیت ها نیاز داشتند , امروزه این کارها را کامپیوتر انجام می دهد . کارکنان می توانند روی کیفیت خدمات ارائه شده به مشتریان وفروش و مشاوره سفر کار کنند .

توریزم الکترونیکی – تعامل و همکاری پویا بین امکانات فناوری اطلاعات وارتباطات و صنعت توریزم
فناوری اطلاعات وارتباطات بواسطه ی ایجاد محیط اطلاعاتی برای هر یک از موسسات توریستی و ایجاد ساختار اطلاعاتی که در آن کل سیستم می تواند بخوبی کار کند ، در سیستم توریسم تاثیر گزار بوده است. بخش های مختلف این صنعت در این محیط اطلاعاتی می تواند به شناسایی فرصت های تجاری در بازار پرداخته ، به توسعه همکاری با تهیه کننده ها و واسطه ها بپردازند و همچنین می توانند موسسات غیر رسمی را به منظور توسعه و ارائه خدمات توریسم ، ایجاد کنند . به این ترتیب بیشتر سودها نصیب سهامداران می شود ، چرا که تغییرات تکنولوژی همکاری های موثری را بوجود آورده و ابزاری را برای جهانی شدن صنعت توریسم فراهم کرده است .
فناوری اطلاعات وارتباطات با ارائه ی ابزار و امکانات موثر هم برای مشتری ها به منظور شناسایی و خریداری تولیدات مناسب و هم برای تولید کنندگان به منظور توسعه ، کنترل و توزیع تولیداتشان در سطح جهانی به طور موثری به تشدید کردن ، افزایش و حمایت از جهانی شدن سطح عرضه و تقاضای فعلی در سراسر جهان در صنعت توریسم پرداخته است .

کانال توزیع توریست در شکل زیر نمایش داده شده است . مشتری ها ممکن است محصولات مختلفی را مستقیما از تولید کننده دریافت کنند درحالی که توزیع کننده ها و واسطه های فروش توجهی برای تبلیغ سرویس های توریستی فعالیت می کنند . مسافر آیند ه هم ممکن است از بیش از یک یا یک دسته کانال توزیع توریستی برای یک سفر استفاده کند.

شکل : مکانیزم توزیع در صنعت توریزم

منحنی عمومی عمودی و یا افقی پیوسته ای را می توان در صنعت گردشگری مشاهده کرد . یکپارچگی افقی تواما موازی با هر یک از کانال های توزیع توریستی شکل می گیرد و موسسات مشابه را قادر می سازد تا بتوانند محصولات و سرویس های فوق را به شکل موثر تر و کار آمد تری توزیع کنند . یکپارچگی عمودی زمانی پدیدار می گردد که سازمان ها کانال توزیع توریست در یک سطح را با اعضاء در سطح دیگر را برای دستیابی به مقیاس های اقتصادی ، کنترل بهتر هزینه ها ،هماهنگی مدیریت سرویس ها ، کنترل بیشتر کانال و افزایش امکانات معامله کرد به هم ارتباط دهند . مدیران متصدیان تور و موسسات مسافرتی خارجی ، هواپیمایی و موسسات همکار مثال های نمونه یکپارچگی عمودی هستند.

شکل : نیازها و خواسته های اعضاء کانال توزیع گردشگری

استفاده از امکانات فناوری اطلاعات و ارتباطات و بطور اخص ، اینترنت و تجارت الکترونیک در زنجیره توریسم از زمان تصمیم تا رضایت مندی پس از انجام سفر ، نشان دهنده تاثیر این فناوری در تمام چرخه تولید و توزیع خدمات توریسم است که به بخشهای زیر قابل تقسیم است :
• خطوط هوایی الکترونیکی
• ميهمان پذیری الکترونیکی (اسکان )
• متصدیان تور الکترونیکی
• آژانسهای مسافرتی الکترونیکی
• مقصد سفر الکترونیکی

خطوط هوایی الکترونیکی
شرکت های هواپیمایی شاید جزو اولین شرکتهایی بودند که نیاز به نوآوری ، ارتباط موثر ، سریع ، ارزان و صحیح با آژانس های مسافرتی و صنایع مشابه را درک کردند . شرکتهای هواپیمایی از آغاز اولین مراحل پیشرفت شان سرمایه گذاری سنگینی روی ICT ها کرده اند .
ابتدا استفاده از رزویشن بر روی بردهای نمایشی دستی حاوی فهرست مسافرین در دهه ۱۹۵۰ ایجاد شد . آژانس های مسافرتی مجبور بودند بهترین و مناسب ترین مسیر های را برای مشتری هایشان به صورت دستی از روی راهنمای OAG یا راهنمای الفبایی شرکت های هواپیمایی جهانی پیدا کرده سپس برای بررسی عدم تکمیل ظرفیت ، رزرو و ثبت نهایی پرواز با شرکت مذکور تماس گرفته و نهایتا بلیط را به صورت دستی صادر کنند .
خطوط هوائی آمریکا در سال ۱۹۶۲ سیستم رزرویشن کامپیوتری CRS خود را تحت نام SABRE به عنوان راه حلی برای توسعه ۵۰ درصد پروازهای ناوگان بویینگ ۷۰۷ خود ( از ۸ هواپیما به ۱۲ ) معرفی کرد که پروژه ای بود که بعدها به عنوان تکنیک شگفت آور عرضه کننده عملیات برنامه ریزی شناخته شد که از سیستم کد گذاری مورد استفاده در پروژه مرکوری ناسا پیشی گرفته بود .
در اواسط دهه ۱۹۷۰ ،SABRE به مراتب فراتر از یک سیستم کنترلی ابداعی بود . تکنولوژی موجود در آن بهترین امکانات را برای طراحی برنامه های پرواز هواپیما ها ، خریداری قطعات یدکی ، تهیه برنامه کاری کارمندان و توسعه انواع سیستم های پشتیبان مدیریتی فراهم می کرد .
با وجود اینکه سالها از آن سال می گذرد ، ICT ها نقش کلیدی خود را در مدیریت کارکردی و استراتژیکی شرکتهای هواپیمایی دنبال می کنند . بررسی های airlines IT ۲۰۰۱ نشان داد که شرکتهای هوایی برای مدرن سازی سیستم های سنتی خود یا به منظور سرمایه گذاری راه حل های جدید ، به سرعت به سمت پروتکل های مبتنی بر سیستم های IP اینترنتی پیش می رود . نزدیکتر شدن به مشتری ها و شکستن قیمت ها محرک های کلیدی پروژه های ICT هستند.
هم اکنون شرکت های هوایی به وب سایت خود به صورت مهمترین کانال توزیع شان نگاه می کنند . احتمالا تا سال ۲۰۰۷ فروش Online و eTicketing مکانیسم اصلی توزیع بلیط شرکتهای هوایی را تشکیل خواهند داد .

ميهمان پذیری الکترونیکی (اسکان )
موسسات مهمان پذیری (سکونت دهی ( به منظور مدیریت موجودی و کنترل دارایی خود شروع به بکارگیری ICT ها کرده اند .
در سال ۲۰۰۶ میلادی ۲۷ تا ۲۹ درصد کل درآمد صنعت مهمانپذیری از طریق اینترنت ایجاد خواهد شد ( ۲۵ درصد در سال ۲۰۰۵ و ۲۰ درصد در سال ۲۰۰۴) . ۲۷ درصد دیگر از کل رزرواسیون هتل ها تحت تاثیر اینترنت ولی بصورت آنلاین انجام خواهد شد (از طریق مراکز تماس ، مراجعه و رزرو گروهی ). در پایان سال ۲۰۰۷ میلادی پیش بینی می شود ۳۹ درصد از کل فروش خدمات مسافرتی از طریق امکانات اینترنت و آنلاین خواهد بود .
ICT ها به سرعت در حال نفوذ از طریق یکپارچه کردن عملیات هتل ، شکل دادن دوباره عملیات بازاریابی ، بهبود کارایی نهایی ، فراهم کردن وسایل و ابزار برای پژوهش های بازاریابی و بوجود آمدن مشارکت و افزایش خدمات مشتریان و درعین فراهم کردن فرصت های استراتژیک هستند.
اخیرا مدرکی در آمریکا نشان داده است که تغییر مسیر شدیدی از سمت رزرو کردن تلفنی و از طریق شماره های TOLL-FREE بدون هزینه به سمت رزرو های اینترنتی و از طریق سیستم های توزیع مکان GDS در مورد رزرو های هتل ها شده است . بنابراین هتل ها بدون استفاده گسترده از تکنولوژی قادر به اجرای سود مندانه عملیات خود نخواهند بود .

در همین راستا اغلب موسسات مهمانپذیری اقدام به استفاده و به کارگیری ICT در عملیات خود نمودند که در شکل زیر نشان داده شده است .

ICT ها بعنوان ابزار رسیدن به برتری رقابتی برای صنعت میهمان نوازی تشخیص داده شده اند ، اینترنت پروسه رزرو هتل را به مقدار زیادی بهبود بخشیده است. خدمات گستردهای از مکانیزم توزیع و رزروها بصورت آنلاین پیشنهاد داده می شوند که خدمات قابل اطمینان و کافی فراهم می کنند و به همان خوبی تایید فوری بین مسافران و صنعت سفر را ایجاد می کند . هتل ها قدر به توسعه حضور خود و مشارکت با توزیع کنندگان می باشند به این منظور که اطلاعات چند رسانهای در امکانات ، تسهیلات و خدماتشان را ارائه دهند همچنین می توانند رزرو آنلاین و تعامل بین مصرف کنندگان و شر کا را فراهم نمایند .
رزرو کردن از طریق اینترنت به ویژه برای مشتریانی که بطور دائم از هتل ها استفاده می کنند مکانیزم ارتباطی کارا و اثر بخشی را فراهم می کند . بنابر این بسیار واضح است که ICT ها فرصت های بی نظیری را برای صنعت مهمان پذیری فراهم می کنند.

متصدیان تور الکترونیکی
مهمترین عملکرد متصدیان تور در مسیر توزیع خدمات مسافرتی تفریحی ، مجموعه های مسافرتی است که شامل همه مخارج و امکانات می باشد و ترکیبی از محصولات و خدمات هستند . این مجموعه ها تحت عنوان پکیج توریزم عرضه می شوند.
پکیج ها ترکیبهای از پیش مرتب شده هستند متشکل از حمل و نقل ،اتاق هتل و محل اسکان ، سرویسهای ترویستی دیگر که برای کاهش قیمت کل ، جمع آوری و در یک قیمت محاسبه شده فروخته و عرضه شده اند .
ICT ها کسب و کار متصدیان تور را به میزان زیادی تغییر داده اند بطوری که سیستم ارتباطات و تعمل با تمام سهامداران را متحول کرده اند .
کشورهای اروپایی شمالی ، جایی که متصدیان تور بازار مسافرتهای تفریحی را در دست دارند خطوط هوایی سنتی و CRS ها و GDS های هتل ها برای ترتیب دان مسافرت های تفریحی کمتر استفاده می شوند . پکیج های متصدیان تور هنوز درصد زیادی از خدمات مسافرت های تفریحی را تشکیل می دهد و از این رو سیستم های ICT که استفاده میکنند نقش مهمی برای توزیع خدماتشان ایفا می کنند .
بزرگترين مزيت تورهاي الكترونيكي اين است كه مي تواند محصولات مختلفي در زمينه صنعت جهانگردي در سراسر دنيا با هزينه اي بسيار اندك در اختيار متقاضيان و مسافران قرار دهد، حذف هزينه هاي سربار مربوط به دفاتر فروش بليت و ذخيره جا ، كاهش هزينه چاپ و صدور بليت و پرداختن كميسيون به آژانس هاي مسافرتي توانسته است هزينه هاي ذيربط را كاهش دهد .

آژانسهای مسافرتی الکترونیکی
آژانس های مسافرتی خارجی اغلب واسطه صنعت گردشگری و مشتریان دور از منطقه گردشگری می باشند . با وجودی که بسیاری از آژانس های سراسر دنیا تواما به عنوان آژانس های داخلی و خارجی عمل می کنند ، اما وجوه تمایز واضحی بین این دو رشته وجود دارد .(۱۹۸۹)Holloway عنوان می کند که نقش اصلی نمایندگان ایجاد مکان دستیابی راحت خریداران به محصولات گردشگری است . در طی تعطیلات و فصول سفر هم این نمایندگان ، منبع اطلاعات ، نماینده رزرو و مشاور سرویس های مسافرتی محسوب خواهند شد . مشتریان آنها برای کسب اطلاعات کارشناسانه و کسب مشاوره به آنها مراجعه می کنند . بعلاوه آژانس های مسافرتی خارجی سرویس های فرعی مسافرتی مانند ارائه چک های مسافرتی ، ارز خارجی ، تهیه پاسپورت و ویزا و بیمه سفر را هم ارائه می دهد.
آژانس های مسافرتی خرده پا ناچارا واسطه هایی هستند که روزنه فروش صنایع گردشگری و محصولات عمده به حساب می آیند . به همین سبب سرویس های ارائه شده توسط آنها به خودشان تعلق نداشته و نمی توانند محصولات و اطلاعات مسافرتی را ذخیره کنند . در عوض اطلاعات مسافرتی را به صورت بروشور ،نشریه و یک سری داده ذخیره می کنند و توام با عرضه این خدمات مشاوره های کارشناسانه گردشگری به افراد میدهند . در نتیجه این نوع آژانس ها به دلیل اینکه نمی توانند محصولات گردشگری پیشرفته را خریداری کنند دائما ریسک محدودیت مالی را تحمل می نمایند . این آژانس ها فقط مدارک مسافرتی را رزرو ، ثبت ، خریداری و صادر می کنند
ICT ها با ارائه ماشین آلات مناسب برای مبادله اطلاعات و پخش محصولات مسافرتی ، ابزارهای مختلفی برای آژانس های مسافرتی فراهم می کنند . ICT ها با ارائه برنامه های به روز ، قیمت ها و اطلاعات مربوط به ظرفیت خالی مکان ها ، به آژانس ها امکان تنظیم لحظه ای برنامه های سفری پیچیده را میدهند . افزایش روز افزون CRS ها و GDS هم ماشین آلات رزروسازی موثری ارائه میدهند که آژانس های مسافرتی را در مسیر کسب اطلاعات ، رزرو سازی و صدور مدارک مسافرتی برای سایر دست اندر کاران این صنعت هم از نظر کار کردی هم از نظر صرفه جویی زمانی در مقایسه با شیوه های دستی یاری می کند. بنابراین آژانس های مسافرتی از ICT ها برای کسب اطلاعات جامع در مورد دست اندر کاران این صنعت ، نرخ و ظرفیت های موجود و ثبت رزروسازی استفاده می کنند .

مقصد سفر الکترونیکی
مقصد و مکان گردشگری در صنعت گردشگری دلیلی برای بودن است . این مکان ها نیاز به سفر کردن را ارضاء می کنند و جذابیت این مکان ها ست که انگیزه بازدهی از آنها را ایجاد می کند . مقصد به عنوان مجموعه ای از محصولات ، تسهیلات و سرویس هایی که ” مجموعه سرویس های گردشگری ” یا ” تجربه سفر ” را در بر می گیرد ، محسوب می گردد . به عنوان مثال پاریس به عنوان یک مکان سیاحتی جذابیت ها و ویژگی های ملموس ( مثلا جذابیت بومی ، موزه ها ، تئاتر ها ، پارک ها ) وجوه نا ملموس ( محیط ، فرهنگ و هنر) زیادی را توام با سرویس ها و تسهیلات گردشگری و منطقه ای ( مثلا هتل ها ، رستوران ها ، و دکه ای اغذیه فروشی ، تاکسی ها ، مترو و سایر وسائل حمل و نقل عمومی ) را به همراه دارد . تمام انی جنبه ها توام با هم تصویر و محصول مکان سیاحتی مذکور را تداعی می کنند . برنامه ریزی ،مدیریت ، بازاریابی ، و هماهنگی مکان های سیاحتی به شکل سنتی به عهده بخش های عمومی ( در سطح بومی ، منطقه ای یا ملیتی ) یا مشارکت ما بین دست اندر کاران بومی صنعت گردشگری گذاشته می شد .
مکان های سیاحتی مسافرین را از فواصل یا مسافت های دور از بازار ارائه شان جذب می کنند. بنابراین نیاز به ارسال اطلاعات جهانی با نیاز مشتری به اطلاعات صحیح بیشتر روز به روز افزایش می یابد . بازارهای بومی هم سریعا گسترش می یابند . این بازار های اغلب به دنبال انگیزه متکی بر تجربه های قبلی تحقق می پذیرند . با این وجود نیازهای بجای بازارها و اطلاعات صحیح بر روی نیازهای فردی مسافرین اثر می گذارند . الگوهای انتظارات هم دائما همزمان با علاقه مسافران با تجربه و آگاه تجربه های جدید معمولا متکی بر اطلاعات را تغییر می کند . مسافرین پیش از حرکت و در طول سفر ، خواهان اطلاعات جامعی از منطقه ، تسهیلات ، جذابیت ها و فعالیت ها هستند .
بنابراین ترکیب ناتوانی های تکنیکی و درخواست های روز افزون عواملی هستند که تحقق سیستم های مدیریتی مراکز سیاحتی را با مشکل مواجه می کنند . تاکنون ICT ها به صورت ابزار اصلی برای پیشرفت و مدیریت مکان های سیاحتی مورد استفاده قرار نگرفته اند . با این وجود مدیریت مکان های سیاحتی با استفاده از ICT ها و تکنولوژی به تدریج افزایش می یابد و عملکرد و سرویس های قابل ارائه این سازمان ها همراه با شیوه های ارسال جهانی پیام های بازاریابی بهبود می پذیرد .به تدریج ثابت می شود که مکان های سیاحتی ای که قادرند اطلاعات جامع صحیح و قابل اعتمادی به مشتریان و سایر واسطه های دست اندر کار بدهند شانس بالاتری برای بقاء دارند . توانایی مکان های سیاحتی در پاسخگویی به نیازهای رزرو سازی و اطلاعاتی موثر خریداران از طریق استفاده و تنظیم اطلاعات آنلاین برای جذابیت آینده آنها ضروری است . بنابراین ICT ها و DMSها خصوصا به مکان های سیاحتی در تقویت قدرت رقابتی شان کمک شایانی خواهد نمود .

نتیجه
تجارت الكترونيكي يكي از بارزترين مثالهايي است كه در آن فناوري اطلاعات و ارتباطات (ICT) مي تواند در مبادله اقتصادي مشاركت كند . تجارت الكترونيكي به كشورها كمك مي كند تا كارايي تجاري شان را بهبود بخشند. ورود كشورهاي در حال توسعه را در اقتصاد جهاني تسهيل مي كند و به مشاغل و شركتها اجازه رقابتي تر شدن را مي دهد و ايجاد مشاغل و به موجب آن ثروت مي نمايد ولي دانستن اينكه ابزار قدرتمندي است براي اطمينان از اينكه از آن در بهترين مورد استفاده شود كافي نمي باشد . ما نيازمند فهم چگونگي كار آن هستيم و اينكه چگونه و چه وقت بايد از آن استفاده كرد و راههاي خلاق عملي كردن اين دانسته ها ، انتشار آن بطور وسيع و در نهايت قدرت آنرا در گسترش تجارت و پيشبرد اقتصادي در يابيم .
در اين دوران فناوري اطلاعات به سرعت رو به پيشرفت است و هر لحظه برتعداد استفاده كنندگان آن اضافه مي شود . كشور ايران نيز با توجه به امكانات بيشمار تكنيكي و فني و نيروي انساني بايد با اين موج جديد همسو و هم جهت شود . در حقيقت پس از انقلاب كشاورزي و انقلاب صنعتي ، انقلابي ديگر در جهان در حال رخ دادن است كه جاي گريزي از آن نيست . از اينرو لازم است فرصتهاي حاصله از اين تحول فناوري را غنيمت شمرد و با توجه به ملاحظات ملي از آن بهره گرفت .

قصه اي که باعث لغو امتياز يک نشريه شد

ارسال شده به بلاگ توسط مدیر درتاریخ ۲۵ مرداد, ۱۳۸۵

در ادامه سخت گيري هاي تازه در فضاي فرهنگي، امتياز ماهنامه ادبي “کارنامه” به خاطر چاپ يک داستان کوتاه لغو و مدير آن به يک سال زندان تعليقي [براي دو سال] محکوم شد، داستاني با عنوان “دزدمونا در سه کشو” که در آخرين شماره آن نشريه چاپ شده بود.
کارنامه ماهنامه اي ادبي است که هوشنگ گلشيري نويسنده صاحب نام از آغاز تا زمان مرگ سردبيري آن را به عهده داشت. متن کامل اين قصه را، که نوشته خانم فروغ كشاورز است به نقل از سایت روز در زیر آمده است.
——————————————————————————–
دزدمونا سه كشو
ميناى من همه تقصيرها بر گردن توست كه گفتى فريزر سه كشوئى بخريم. حال من چگونه مرمرين ساق هايت را در اين فضاى ۵۰سانتى جاى دهم؟ عذر مرا قبول فرما. مجبورم هر كدام را به سه قسمت تقسيم كنم. اگر نامساوى بخش گرديد بر من ببخشا. دزدموناى من! اى نابازيگر! ابتدا تصور نمودم كه چه سان اين نقش روح تو را بدينگونه ربوده است و غافل بودم كه دل را به حقيقت به آن بى شرف وانهاده اى و اين ديگر نقش نيست كه تو بازى مى كنى. قايق دل را به توفان عشقش داده اى تا به هر جا كه مى كشاندش ببرد.

ميناى من اى نادزدمونا! كه او به نيرنگ خائن خوانده شد و تو به حقيقت خائن بودى. حال اگر بودى بر من نهيب مى زدى كه “هان! اتللوى برزنگى چه كج و معوج برش مى زنى. تيغه اره ات كند است” و من مى گفتم “عشق من! اين سفر كه به آن سوى آبها رفتم يك اره تيزتر برايت به ارمغان مى آورم.” چه خوب است كه تيغه اره برقى به نرمى سيمگون ران تو را مى خورد و فرو مى رود و رگ و ريشه و مويرگت را مى برد و خون مرده ات ديگر نمى جهد و دلمه بسته و تيره از گوشتت آرام بيرون مى خزد. چه خوب است كه تو ديگر نگران نيستى كه يك دانه مو روى پوست پاهايت نوك زده است كه هنوز سبز نشده از ريشه بيرون بكشى اش.

خلاصت كردم از آن همه دلهره كه به تمرين و گريمت برسى و من بى خبر از آن كه مى خواهى به كاسيوى عزيزت برسى. به راستى چه جاى دنجى بود اتاق گريم و رختكن عزيز. دزدموناى من! شاگرد عزيز خودم كه
دل استاد بردى! ياگو راست مى گفت كه: “آه چه دوزخى كه مردى به اميد عفت و پاكدامنى همسر شرعيش، يك روسپى را در آغوش بگيرد.”

آه ميناى من اگر كسى بهتر از من را براى هم آغوشى مى يافتى اين قدر نمى سوختم. اصغر برزخى- شاگرد بى استعدادى كه فقط به خاطر صورت زنانه اش نقش كاسيو را به او دادند. اى كارگردان احمق اگر فقط مى دانستى هنرپيشگانت چه اندازه نقش ها را جدى گرفته بودند. اگر مى دانستى چه حالى دارد ديدن بوسه طولانى زنت [بوسه فرانسوى مى نامندش اين روزها گوئى. اى بر نژاد پليدشان لعنت! نسلشان را پاك مى كنم] در آغوش كاسيوى عزيز كه آن همه به وى اعتماد داشتيم. خائن زيباى من! يادم مى آيد روزى از تو پرسيدم: “به چه بهائى حاضرى شوهرت را فريب بدهى؟” گفتى: “حتى اگر دنيا را به من ببخشند حاضر نيستم.” گفتم: “سوگند بخور”.
گفتى: “سوگند به روشنائى آسمان”. تف بر تو. من ابله چه مى دانستم كه اين سخن بدان معنى است كه “نه در
روشنائى آسمان!” كارى كه بدان خوبى در ظلمت پستوى رختكن بتوان انجام داد. كاش فقط دستمالت را به او داده بودى. چه برزخى برايت بسازم اصغر عزيز! چه آرام و خوب است مطبخ وقتى كه ديگر هيچ زنى در آن نيست كه بگويد: “سوگند به روشنائى آسمان”! و چه كم سر و صداست اين اره برقى فرنگى!

كارگردان گرامى يادم باشد تو را به ضيافت شامى وعده بگيرم. مى دانم كه كباب را خوش تر مى دارى. اصلاً با صداى دلنشين جيز و جيز دنبه يك زن كه چكاچك بر روى آتش بريزد، چطورى؟ تا آنجا كه خاطرم يارى مى كند ميانه ات با زنان و دنبه هايشان جور بوده است. حتماً بايد برايم بگوئى كه چه شد به فكر برداشت مدرن از اتللو افتادى؟ به حساب سابقه مودتمان تا گفتى مى خواهى اتللو را بر روى صحنه ببرى پذيرفتم. من بارها نمايشنامه را خوانده بودم و با رغبت و رضايت از مينايم دعوت به بازى نمودم. آه اگر مى دانستم كه برداشت مدرن شما مملو است از فرنچ كيس و چيك توچيك. حال چرا آن همه با وسواس مسخره ات تقاضاى تمرين مكرر مى نمودى؟ اين فرنچ كيس شما چه اندازه مشكل بود كه وقت و بى وقت نياز به تمرين مى داشت. دزدمونائى كه من مى شناختم عاشق و باشرافت مُرد و تن به هوس واننهاد و اما ميناى [برداشت] مدرن من در آغوش اصغر كاسيو! آه آه آن كه ديگر نمايش نبود. من تپش هاى قلبشان را مى ديدم. دزدمونائى كه دزد- ميناى من شدى، آسوده باش كه چندان تفاوتى ندارد جز اين كه از روشنائى آسمان به سرماى سپيد فريزر آمده اى. هر چه مى خواهى مى توانى به جاى آن به اين سوگند بخورى. هنرپيشه بى هنر من! سرت را دست نخورده و يك جا در اولين كشو جاى مى دهم و يادت باشد خودت اين فريزر را انتخاب كردى وگرنه كله ات بدين سان فشرده جاى نمى گرفت كه موهايت روى بسته هاى سبزى و باقلا و گوشت كشيده شود كه تو هيچ دوست نداشتى گيسوان معطرت بوى باقلا بگيرد. مقصرى ميناى من مقصر حداقل به اندازه انتخاب اين فريزر سه كشوئى.